Nie trzeba paszportu, by odwiedzić Włochy – poznaj te pod Pińczowem!

Włoski ślad na Ponidziu – niezwykła historia małej wioski koło Pińczowa

Czy marzyłeś kiedyś o podróży do Włoch, ale bez długich lotów, drogich hoteli i językowych barier? Nic prostszego! Wystarczy wybrać się na Ponidzie, gdzie czekają Włochy… koło Pińczowa! Miejscowi z uśmiechem mawiają, że tutaj wakacje można spędzać w prawdziwie włoskim stylu – tylko że zamiast makaronu królują tu pierogi, a zamiast Rzymu zwiedza się malownicze krajobrazy Garbu Pińczowskiego. Brzmi ciekawie? To dopiero początek!

Włochy to malownicza wieś położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie pińczowskim, należąca do gminy Pińczów. Leży na Garbie Pińczowskim, na północno-wschodnim obrzeżu Pińczowa, oferując bogatą historię oraz interesujące zabytki. Mieszkańcy okolicznych miejscowości z przymrużeniem oka mawiają, że „na wakacje do Włoch!” – oczywiście tych koło Pińczowa.

Jaka historia kryje się w nazwie miejscowości Włochy na Ponidziu?

Wieś Włochy powstała około 1560 roku na terenach należących do Mikołaja Oleśnickiego. Była przeznaczona na kolonię dla uchodźców wyznaniowych, którym dziedzic Pińczowa udzielał schronienia. Dominowali w niej przybysze z Włoch, co przyczyniło się do nazwania osady „Włochy”. Osadnicy zajmowali się głównie górnictwem kamienia oraz jego obróbką w miejscowych warsztatach kamieniarsko-artystycznych. Mieli prawo do korzystania z lasów, kamieniołomów oraz pastwisk na potrzeby własne.

Przywilej Oleśnickiego pozwalał im na niezależność administracyjną i sądowniczą, a ich kościołem opiekował się duchowny Francesco Negri. W 1601 roku Włochy weszły w skład Ordynacji Pińczowskiej Myszkowskich.

Po powstaniu listopadowym dobra ziemskie Włochy zostały skonfiskowane ich właścicielowi, Janowi Olrychowi Szanieckiemu, za udział w powstaniu. On sam został skazany na karę śmierci.

Z biegiem lat osadnicy zatracili swój ojczysty język i kulturę, a ich nazwiska uległy spolszczeniu. Wśród potomków dawnych Włochów znajdują się obecnie Misztale (dawni Mistale), Banowie (Bonanonowie), Ciaciowie (Coci), Dominikowie (od Domenico) czy Kosteccy (Costowie).

Na jakie zabytki warto zwrócić uwagę wybierając się do Włoch koło Pińczowa?

Najcenniejszym zabytkiem wsi jest monumentalny kamienny pomnik wzniesiony w kwietniu 1609 roku przez Walentego Kąckiego herbu Dołęga. Był on dworzaninem Zygmunta Myszkowskiego, a pomnik powstał na cześć jego pana.

Obelisk wykonany z piaskowca ma formę dwukondygnacyjnego czworobocznego słupa. Na jego dolnej części znajduje się wierszowany napis w języku polskim („Wiersz Włohi do czitelnika”), a także pozostałości herbu (prawdopodobnie Dołęga). W górnej części obelisku znajduje się tarcza z herbem Gonzaga Myszkowski. W niszach bocznych i tylnej umieszczono płaskorzeźby przedstawiające sceny ukrzyżowania.

Włochy – wioska na Ponidziu z bogatą historią

Włochy koło Pińczowa to miejsce o bogatej historii, sięgającej XVI wieku, kiedy to osiedlili się tu uchodźcy z Włoch. Choć pierwotna kultura i język uległy zatraceniu, ślady dawnych czasów są wciąż widoczne w lokalnej historii i nazwiskach mieszkańców. Wieś może pochwalić się cennym zabytkiem – kamiennym pomnikiem z 1609 roku – oraz statusem obszaru ochrony uzdrowiskowej, co czyni ją interesującym miejscem zarówno dla miłośników historii, jak i turystów poszukujących wypoczynku w spokojnym, zdrowym środowisku. A jeśli ktoś zapyta, gdzie spędzić wakacje, zawsze może powiedzieć – do Włoch, ale tych koło Pińczowa!

źródło: Wikipedia

Zapraszamy do śledzenia naszego portalu! Znajdziecie tutaj bieżące wiadomości z Buska-Zdroju i okolic oraz wydarzenia organizowane w Busku-Zdroju. Chcesz poznać najciekawsze miejsca w okolicy? Zapraszamy do odwiedzenia naszego przewodnika, w którym dowiecie się co robić w Busku-Zdroju. Jesteś w Busku-Zdroju na weekend? Zobacz nasz przewodnik po nadchodzących wydarzeniach w weekend w Busku-Zdroju i okolicach.